Forum Collectie Overijssel

Op 13 april 1675 trouwt Jan Pietersz. Staets of Staetius met Hadewigh Huibers Hellendoorn(s) of Helledoorn.
Jan verkrijgt dan net op 31 maart 1675 het Kleine Burgerschap of Poorterschap te Zwolle.
Jan overlijdt in juni 1699 of op 8 februari 1712.
Hadewigh wordt op 15 april 1721 te Zwolle begraven.
Jan is knopenmaker van beroep.
Het is duidelijk, dat Jan van buiten Zwolle komt.
Waar vandaan is nog niet bekend.
Maar wat mij vooral interesseert is, wie Hadewigh is, waar ze vandaan komt, wie haar ouders zijn, wanneer ze geboren is.
Vele archieven al doorlopen en eerlijk is eerlijk, voorlopig alleen nog on-line. Maar geen Hadewigh. Ook geen stamboom.
Wel krijgt het echtpaar minimaal 5 zonen :
Peter : gedoopt 27/11/1675, R(e)ijnier : gedoopt 21/2/1677, Willem : gedoopt 1/6/1679, Johannes : gedoopt 12/5/1681 en Hendrik : gedoopt 22/2/1685.
1 van deze 5, Reijnier is mijn voorvader. Deze vertrekt alras naar Amsterdam.
Peter zou getrouwd zijn met Elsebijn Olssen.
De andere 3 zonen zijn spoorloos.
Wie kan mij iets meer informatie geven ?
Bij voorbaat bedankt.

Hallo Willem.

Geen idee, of het volgende iets bijdraagt:

Bron: Register vanden 500e penninck vande Stadt Zwolle anno 1675 blz. 213 4e naam van boven:
Hubert Speldemaker 1 ( 1 gulden te betalen?)

Kan dit de vader van Hadewich zijn? Zoja, er staan nog meer mensen op die bladzij, dus mogelijk is met behulp van die andere namen te bepalen, in welke straat deze Hubert woonde of in welk deel van Zwolle?

vriendelijke groet, Janny

[ 09. September 2008, 00:28: Bericht gewijzigd door: Janny Lalkens ]

Dag Janny,

Waar vind ik dit register ? Heb je een websiteinfo ?

Dank, Willem

Hallo Willem

Er is mij van deze bron geen website bekend. Zelf heb ik jaren geleden dit gekopieerd in het HCO. Dit Register Hoofdgeld 1675 Salland komt uit het Staten Archief nr. 2681. En dan blz. 213. Die is, vreemd genoeg, te vinden tussen blz. 237 en 238. En blz. 238 is de laatste bladzij van deze opsomming van mensen te Zwolle, die de 500e penning moesten betalen.

In deze bron worden geen straten of andere plaatsbepalingen genoemd. Op de bladzij, waar ik Hubert Speldemaker zag staan, staan namen zoals Jan Jans van Rechteren, Hendrick Janssen, Jan Rutgers. Totaal 25 bladzijden. Hoewel ik in een bron , die over inwoners van Dieze ging, in 1712, ook nogal wat speldemakers tegenkwam, gok ik, dat de bladzij, waarop Hubert staat, de inwoners van Assendorp zou kunnen weergeven: Willem Coulman en Berent Gerrits Dumpel worden hier namelijk genoemd en die horen volgens mij in Assendorp thuis.

Met vriendelijke groeten, Janny

[ 09. September 2008, 22:45: Bericht gewijzigd door: Janny Lalkens ]

Hallo Willem

In de voorgaande reactie vond ik Hubert onder Assendorp, wat ten zuiden van Zwolle ligt. Buiten de stadsgracht.
Ten noorden van de stadsgracht ligt het gebied buiten de Diezerpoort, wat meer noordelijk overgaat in Dieze en later in Langenholte. Langenholte ligt in de punt, gevormd door Vecht en Zwarte Water.

In de bron Zoutgeld 1694 komt er een Jan Pieterse voor, die geen belasting hoeft te betalen. Pro deo staat er.

In de bron Zoutgeld 1701 staat er in hetzelfde gebied, nl. buiten de Diezerpoort ene Heidewigh genoemd, met ook pro deo achter haar naam.

Jan en Heidewigh zouden Jan Staats en Hadewig Hellendoorn kunnen zijn, waarbij het dan voor de hand ligt, dat Jan in 1699 is overleden, omdat Heidewigh als een soort hoofdbewoonster wordt opgevoerd. Deze registers van het Zoutgeld zijn in het HCO te vinden. Ook is dan tegelijk de 1000e penning op dezelfde bladzijde genoteerd.

Rond 1712 heb ik in voornoemd gebied 15 wevers geteld, 21 spinsters, vooral weduwen, 7 knopenmakers en 1 speldenmaker, nl. Arent Willems.
In de Poepershoek, daar ook in de buurt, was er een speldenmaker, die Jan heette en die in 1720 op begraafplaats Bergklooster werd begraven.

In haar boek "Zorg voor de kost", beschrijft Hilde van Wijngaarden, hoe bedeelde kinderen werden ingezet bij knopenmakers en speldenmakers.
Zwolle en omgeving had bovengemiddeld veel mensen , die met dit werk hun kost verdienden.

Hartelijke groeten, Janny

Janny,

Dank voor je onderzoeken. Ben nu ook 1 keer geweest bij het HCO. Dit voorlopig om alle Staetsen en Staatsen te verzamelen die in de dtb staan.
Het waren er ongeveer 100.
Je schiet letterlijk in de roos met Jan Staats en Hadewigh Hellendoorn.
Jan krijgt het klein burgerschap en betaalt 35 gulden in 1675. Vooralsnog vreemd is het wel, dat Jan in 1676 in de Koestraat woont. Een nogal chique straat toentertijd. Verder vermeldt het burgerboek helaas geen adresverandering etc.
Hadewigh woonde in de Golstege, net om de hoek en ook niet mis.
Opmerkelijk is dat Jan in het ondertrouwboek in 1675 de naam heeft : Jan Pietersen Staetius.
Jan is mogelijk in 1699 overleden, ofschoon er ook een Jan is overleden in 1712. Hadewigh legt in 1721 het loodje.
De speldenmaker van de Poepershoek heet Jan Hagen. Hij was getrouwd met hoogstwaarschijnlijk een zus van Hadewig : Geesje Hellendoorn.
Jan Staats stond borg voor hem toen hij het kleine burgerschap verkreeg, ook in 1675.

Janny, dank voor je onderzoek. Ik ben weer een stukje verder.

Per toeval was er iemand in het HCO, die bij hoog en bij laag beweerde en ook liet zien, dat Jan mogelijk uit Kampen was gekomen. Verder, dat er een zekere Peter Staetius in Kampen woonde evenals andere familieleden.
Het wordt dus ook Kampen bezoeken.
Blijft inderdaad de prangende vraag waar nu de Jan echt vandaan komt en van wie hij een zoon is.
De voornaam van pa is Peter of Pieter. Verder zal er wel een soort patroniem tussen zitten, en achter de namen Staetius, Staets of Staats.
Intussen een kleine boekhouding gemaakt van alle Staatsen in Zwolle. De basis is nu breder.
Dus Zwolle zeer binnenkort opnieuw en wel een hele dag. Alle boeken bekijken.
Maar mij is in Zwolle dringend geadviseerd naar Den Haag af te reizen bij het Centrale Archief.
Daar schijnt nogal veel info over Staats te bestaan.

Hartelijke groeten, Willem

Hallo Willem

Even iets rechtzetten:

Alles voor de Dieserpoort:

In het Zoutgeldregister van 1694 woont Hadewigh Jurriens tussen Jan Herms en Metjen Peters in.

Bij het Zoutgeld van 1701 woont ene Heidewigh tussen Arend Souman en Mette Peters in. Zij hoeft niets te betalen.

Vanavond zag ik, dat ik kopieen heb van een deel van het Schoorsteengeld 1703. Buiten de Dieserpoort woont de weduwe van Wilm Wilms tussen Jan Herms en Matjen Peters in.

Conclusie: Heidewigh is Hadewigh Jurriens, de weduwe van Wilm Wilms en dus niet de weduwe van Jan Pieters Staats, zodat die Jan Staats nog steeds in 1699 of 1712 is overleden.

Blijkbaar was Hadewigh toch niet totaal uniek, wat voornaam betreft.

Nog wat anders: heb je toevallig ook een broer van Hadewigh, die Johannes kan heten? Een zoon van haar heette wel zo. Ik heb nl. een voormoeder, Elizabeth Abrahams, die heel kort in tweede huwelijk met ene Johannes Hellendoorn was getrouwd. Om precies te zijn vanaf 14 augustus 1708, terwijl hij als begraven wordt genoteerd op 20 september 1708, bijna precies 300 jaar geleden.

In RAO 512 ( oude nummering) op blz. 401 staat een momberstelling van Jan voor een onmondige dochter van hem en van zijn eerste vrouw Grietje.
De dochter krijgt een pont. Mombers: Klaas van Dikkewagen en Jan Lucas.

Op 11-5-1709 hertrouwt Elizabeth met Lambert Berents van Keulen te Schelle.

Hartelijke groeten, Janny

Dag Janny,

Dank voor je bericht.

Ik heb de stellige indruk dat de vader van Jan Peter in 1699 overleden is. Er bestaat een kwitantie van de armenkamer nr.8 waarin vermeld dat de doodskist is geleverd.
Verder is in 1712 Jan Peter overleden volgens begraafboek nr 738, blz 341 Begraven in de broerenkerk. Hij zou mogelijk ook een testament gemaakt hebben in 1705.
Wat hellendoorn betreft, ik wil sowieso nog een keer de hele Hellendoorn familie screenen bij het HCO. Mogelijk is ook Johannes een bekende. Als ik wat zie hoor je dat zeer snel.
Wat bedoel je met RAO 512 ? Sorry, ik ben nog geen goede kenner van de boeken en afkortingen.
Kan je me schrijven welke Jan je bedoelt ?
Het barst namelijk van de Jannen in mijn familie.
En hoe heet Grietje van achternaam ?
Verder : welke Elizabeth bedoel je ?
Excuses voor mijn onwetendheid.

Hartelijke groeten, Willem

Hallo Willem

RAO 512 is volgens mij inventarisnummer/ boek 512 in het Rijks Archief Overijssel, nu dus het HCO.

Als een code begint met AAZ 01, dan is het iets uit het Oudrechterlijk archief Zwolle. Van dit archief is inmiddels een nieuwe nummering verschenen. In 3 delen. Het is een nieuwe inventarisatie door A.J. Mensema.

Van die Johannes Hellendoorn weet ik alleen, dat hij een vrouw had, die Grietje heette. Ik heb geen naam van zijn vader of een patroniem of achternaam voor Grietje. Wel heb ik, dat op 3-6-1705 de vrouw van Jannes Hellendoorn om half 2 op het Bethlehemse kerkhof wordt begraven.
17-6-1705 Jan Hellendoorn een kind 's avonds op de Broerenkerkhof en op 3 juli ook nog een kind.
Was dit allemaal uit 1 gezin?

Elizabeth Abrams was denk ik een boerin uit Schelle. Haar vader Abram Engbers was eerst met ene Fennegijn Herms getrouwd. Samen kopen ze een kelin stukje land te Schelle, in 1672.

Later trouwt Abram met de weduwe Trientje Herms van Vreeren uit Assendorp. Zij was weduwe van Willem Jansen Koelman te Assendorp en daarna weduwe van Egbert Arents op de Nijstadt, voordat ze trouwde met Abram Engbers. Ik heb de indruk, dat Abram met Trientje in Assendorp woonde.

De 2e man van Elizabeth Abrams, Johannes Hellendoorn, was tot zijn dood nauwelijks 5 weken met Elizabeth getrouwd. En vlak voor dat huwelijk werd o.a. Lucas Jans momber over de dochter van Johannes. Onder Assendorp zag ik een Jan Lucas staan. ik heb de indruk, dat de Hellendoorns in Assendorp zaten, maar ik heb er nog geen bewijs voor.

Hartelijke groeten, Janny

[ 17. September 2008, 23:46: Bericht gewijzigd door: Janny Lalkens ]

Janny,

Ik heb nog even de Staatsen nagekeken.
Vreemd genoeg is er een Jan Staats, ook aangeduid als Johannes Staats,ten minste als het de goede is, die met een Aaltje Herms op 1 december 1715 een onecht kind laat dopen, genaamd Janna. Dit aldus het Luthers doopboek nr 756, blz 69.
Misschien helemaal niets met jouw verhaal te maken, maar dat is de enige Herms voorlopig.
Die Jan is ook de enige Staats die een kind Luthers laat dopen. De rest, onder dwang van de alteratie sinds 1578, moest zich ook protestants laten dopen, waarbij de meesten N.H.

Bezoek aan het HCO verwacht ik ergens de volgende of navolgende week te brengen.

Hartelijke groeten, Willem